Kandida Vajiniti
Kandideal vulvovajinit; monilyal vajinit; vulvovajinal kandidiazis.
Candida spp. ile meydana gelen vajinal mantar hastalığıdır. Normalde vajinada bulunan kandida cinsi mantarının aşırı çoğalması ile oluşur.
Sebebi:
Vajen florasında kandida mantarı ile diğer bakteriler belli bir oranda dengede bulunurlar. Dengeyi bozan etkenler bu mikroplardan birinin aşırı çoğalmasına neden olursa vajinit meydana gelir. Kandida her insanın bağırsak vajen ve ağız florasında bulunur.
Bakteriler ölürse mantar çoğalır ve kandida vajinit olur. Mantarlar ölürse bakteriyel vajinit olur. Kandida vajiniti sık görülür. Kadınların %75 i hayatlarında en az bir kez kandida vajiniti olur. Erkeklerde nadiren peniste kaşıntılı döküntü olabilir. Cinsel yolla bulaşabilir.
Aşağıdaki durumlar kandida vajiniti riskini arttırır.
· Hormonal değişiklikler;
o Doğum kontrol hapları,
o Hamilelik,
o Menopoz,
· Antibiyotik kullanımı,
· Diyabet,
· İmmün sistemin bozulması,
o Kanser tedavisi,
o Kemoterapi,
o Steroid kullanımı,
o Radyoterapi,
· Genital bölgenin aşırı temizlenmesi,
· Vajinal duş,
· Travmatik cinsel ilişki,
· Deodorantlı tamponlar,
· Köpük banyoları,
· Sıkı ve sentetik giysiler kandida vajiniti riskini arttırır.
Şikayetler:
Kandida vajiniti
· Vajinal kaşıntı,
· Kesik süt gibi beyaz, katı, kokusuz vajinal akıntı,
· Vajinal hassasiyet, irritasyon ve yanma,
· Vajen etrafında kızarıklık ,
· İdrar yaparken yanma,
· Cinsel ilişki sırasında ağrı ve acı hissine neden olur, şikayetler gece, sıcak havalarda ve adet öncesinde artar.
Teşhis.
Hastalık vajinal kültür ile teşhis edilir. Bakteriyel vajinit ve diğer vajinit etkenleri de aynı şikayetleri yapar. Teşhis kültür ile konur. Her vajinal akıntının doktor tarafından değerlendirilmesi gerekir.
Tedavi:
Altta yatan sebep var ise ortadan kaldırılmalıdır. Kandida vajiniti tedavisinde mantar ilaçları kullanılır. Tablet, krem, yada suppozituar şeklinde ilaçlar kullanılabilir. Bu ilaçlar 1 günlük, 3 günlük, bir haftalık dozlarda olabilir. Hamile hastaların bu ilaçları doktor kontrolünde almaları gerekir. Tekrarlayan vakalarda ve tedaviye dirençli vakalarda eşler de incelenmeli ve kültür sonuçlarına göre hareket edilmelidir.
Önlem:
Kandida vajinitinden korunmak için :
· Deniz, havuz, banyodan sonra genital bölgenin iyi kurulanması,
· Mayo vb. ıslak giysilerin beklemeden değiştirlmesi,
· Pamuklu iç çamaşırların tercih edilmesi,
· Sıkı ve sentetik giysilerden kaçınılması, vajinal duş yapılmaması,
· Genital bölgenin aşırı temizliğinden kaçınılması,
· Diyabet var ise iyi kontrol edilmesi,
· Köpük banyosu, parfüm, genital sprey, kokulu sabun vb. irritan maddelerden kaçınılması,
· Antibiyotiklerin gereksiz kullanılmaması önerilir.
Referanslar:
1. Nviriesy P. Vulvovaginal candidiasis and bacterial vaginosis. Infect Dis Clin North Am, 2008;22:637-652.
2. Eckert LO, Lentz GM. Infections of the lower genital tract: vulva, vagina, cervix, toxic shock syndrome, HIV infections. In: Katz VL, Lentz GM, Lobo RA, Gershenson DM, eds. Comprehensive Gynecology. 5th ed. Philadelphia, PA: Mosby Elsevier; 2007:chap 22.
|
