|
4 LÜ TEST
Dörtlü test; prenatal tarama testi; 4 Marker Screen; Quad screen; Multiple marker screening; AFPplus; Triple screen test; AFP maternal; MSAFP; 4-marker screen;
Hamilelerde bebeğin doğum defektleri riskini ölçen laboratuar testidir. Test anne kanından yapılır. 4lü test hamileliğin 15 – 22. haftalarında yapılır en doğru olarak 16-18. Haftalar arasında alınır. Anneden alınan kanda:
· Alfa Feto Protein (AFP): bebkte yapılan bir proteindir,
· Human Chorionic gonadotropin ( hCG): plasenta dan yapılan bir hormondur,
· Unconjuge Estriol (uE3): fetus ve plasentada yapılan bir hormondur,
· İnhibin A: plasentadan salınan bir hormondur. Testleri yapılır.
Eğer inhibin A bakılmaz ise 3 lü test denir. Testin yapılabilmesi için:
· Anne yaşı,
· Etnik orijin,
· Anne kilosu,
· Bebeğin gestasyonel yaşı ( son adet tarihi) bilinmelidir.
Bu bilgiler ışığında çocukta olabilecek doğumsal anormali riski hesaplanır. Çocuğun Down sendromu, spinal kanal, beyin (Nöral tüp defektleri) defekti gibi riskler taşıyıp taşımadığına bakılır. Tüm hamile kadınlara yapılabilir. Bazı insanlar doğum defektleri açısından risk taşırlar özellikle:
· 35 yaş üstü hamileler,
· İnsulin kullanan diyabetli hamileler,
· Ailede defektli doğum olan hamileler riskli hamilelerdir.
Neden yapılır?
4 lü test bir tarama testidir. Teşhis amacıyla kullanılamaz. Tüm doğumsal defektleri tespit edemez. Sadece bebekte doğum defekti riski olup olmadığını söyleyebilir.
Normal değerler:
AFP, hCG, uE3 ve İnhibin A nın gestasyonel yaşa uygun normal değerleridir.
Anormal sonuç ne anlama gelir?
Anormal 4 lü test sonucu çocukta doğum defekti olduğu anlamına gelmez, çocuğun bu açıdan incelenmesi gerektiği anlamına gelir. Bu durumda detaylı bir ultrason ile çocuğun kafatası, omurgası ve diğer organları incelenir. Test tekrarı yapılır. Sonuçların ultrasonik yaş ile uyumlu olup olmadığına bakılır.
Anormal sonuçların devamı halinde ise amniosentez ( fetüsün içinde bulunduğu amnios sıvısının incelenmesi), amnios sıvısında AFP değeri, fetal hücrelerde kromozom incelemesi, Down sendromu gibi defekt lerin analizi yapılabilir. Genetik danışma istenebilir, bebeğin beyin, omurilik, karaciğer ve böbrekleri ultrason ile incelenebilir.
Gebelikte AFP artışı bebekte bir problem olduğunu gösterebilir özellikle:
· İkiz gebelik,
· Anansefali (beyin gelişim geriliği var ise ),
· Duodenal atrezi (barsak gelişim geriliği ),
· Omfalosel ( batın duvarı kapanma bozukluğu),
· Spina bifida ( omurilik kapanma bozukluğu),
· Fallot tetralojisi ( kalp anormalliği),
· Turner sendromu ( kromozom bozukluğu) var ise yükselir.
AFP ve uE3 düşük buna karşılık hCG ve İnhibin A yüksek ise bebekte:
· Down sendromu ve
· Edward sendromu gelişme riski vardır denir.
4 lü test yanlış pozitif ve yanlış negatif cevaplar verebilir. 4 lü test bir tarama testidir ve gösterdiği şüpheler doğrultusunda araştırma yapılması gerektiğini söyler.
Referanslar:
1. ACOG Committee on Practice Bulletins. ACOG practice bulletin no. 77: screening for fetal chromosomal abnormalities. Obstet Gynecol. 2007;109:217-227.
2. Anderson CL, Brown CEL. Fetal chromosomal abnormalities: Antenatal screening and diagnosis. Am Fam Physician. 2009:79(2).
|