|
TAM KAN SAYIMI
Hemogram; CBC;
Tam kan sayımında kanın şekilli elemanları sayılır. Hemogram aşağıdaki bilgileri içerir:
· RBC: Eritrositlerin sayısı ( kırmızı kan hücreleri),
· WBC: Lökositlerin sayısı ( beyaz kan hücreleri),
· Hb: Kan içindeki hemoglobin miktarı ( oksijeni taşıyan kompleks molekül ),
· Htc: Kanın sıvı ve katı kısmı arasındaki oran ( hematokrit),
· PLT: trombosit sayısı.
Hemogram ayrıca aşağıdaki bilgileri sağlar:
· MCV: eritrositlerin ortalama büyüklükleri,
· MCH: erirtositlerin içindeki ortalama hemoglobin miktarı,
· MCHC: eritrositler içindeki ortalama hemoglobin konsantrasyonu.
Tam kan sayımı venöz kandan çalışılır.
Hemogram testi ne için yapılır?
Hemogram birçok hastalıkta şikayet ve bulguların değerlendirilmesi amacıyla yapılır. Kan kayıplarının değerlendirilmesi, infeksiyon, alerji, pıhtılaşma problemleri gibi durumalrın değerlendirilmesi amacıyla hemogram testi yapılır.
MCV, MCH ve MCHC değerleri eritrositlerin büyüklüğünü, hemoglobin konsantrasyonu ise içindeki hemoglobin değerini verir. Bu bilgiler birçok kansızlık vakasının birbirinden ayrılmasında önemli bilgiler sunar.
Normal değerler:
· RBC:
o ERKEK: 4.7-6.1 milyon hücre / mcL,
o KADIN: 4.2- 5.4 milyon hücre / mcL,
· WBC: 4,500 – 10,000 hücre/mcL,
· Htc : HEMATOKRİT:
o ERKEK: 40,7 – 50,3 %
o KADIN: 36,1 – 44,3 %,
· Hb: HEMOGLOBİN:
o ERKEK: 13,8 – 17,2 gm / dL,
o KADIN: 12,1 – 15,1 gm / dL,
· MCV: 80 – 95 femtolitre,
· MCH: 27 – 31 pg / hücre,
· MCHC: 32 – 36 gm / dL.
RBC (eritrosit ) Hb miktarında artış sebepleri:
· Aşırı sıvı kaybı ( dehidratasyon),
· Böbrek hastalıkları ( eritropoietin salgılanması),
· Düşük oksijen satürasyonu;
o Konjenital kalp hsatalıkları,
o Kor pulmonale,
o Pulmonar fibrozis,
o Yüksek irtifa,
· Polisitemia vera,
· Sigara içmek eritrosit sayısını ve hemoglobin miktarını arttırır.
RBC ( eritrosit) sayısını Hb (hemoglobin ) miktarını düşüren sebepler ( anemi );
· Otoimmün kollajen vasküler hastalıklar ( lupus vb. ),
· Kan kayıpları,
· Kemikiliği yetmezliği ( radyasyon, infeksiyon, tümör),
· Böbrek hastalıklarına bağlı eritropoietin salgısında azalma,
· Hemoliz ( kan hücrelerinin parçalanması),
· Lösemi,
· Beslenme bozukluğu;
o Demir eksikliği,
o Folat eksikliği,
o Vitamin B12 eksikliği,
o Vitamin B6 eksikliği,
· Multipl myelom kan hücrelerinde ve hemoglobinde düşüklüğe yol açar.
WBC lökosit sayısında düşmeye yol açan sebepler ( Lökopeni) ;
· Otoimmün kollajen vasküler hastalıklar ( lupus vb.),
· Kemik iliği yetmezliği:
o Enfeksiyon,
o Tümör,
o Radyasyon,
o Fibrozis,
· Karaciğer – dalak hastalıkları lökositlerin ( WBC )düşmesine yol açar.
WBC lökositlerin artmasına yol açan sebepler ( Lökositoz ):
· Enfeksiyon hastalıkları,
· İnflamatuar hastalıklar;
o Romatizmal hastalıklar,
o Alerjiler,
o Kollajen vasküler hastalıklar,
· Lösemi,
· Fiziksel ve emosyonel stres,
· Doku hasarı ( yanık, travma vb. ) kan lökosit sayısının artmasına yol açar.
Eritrositler (RBC ) içlerindeki hemoglobin (Hb) ile oksijen taşırlar. Eritrositlerin yada içlerindeki hemoglobinin azalmasına anemi ( kansızlık) denir.
Lökositler ( WBC) immün sistemin hücreleridir ve her türlü iltihap ve iflamasyonda rol oynarlar. Lökosit çeşitleri değişik olaylarda yer alırlar:
· Nötrofiller ( PNL ) polimorf nötrofilli lökositler enfeksiyon hastalıklarında,
· Band ( çomak) nötrofiller: kısmen olgunlaşmamış lökositlerdir,
· T lenfositler: hücresel immüniteden sorumludur,
· B lenfositler, hümoral immüniteden sorumludur,
· Monositler,
· Eozinofiller ( alerjik reaksiyonlarda rol alırlar),
· Bazofiller.
Referanslar:
1. Newland J. The peripheral blood smear. In: Goldman L, Ausiello D, eds. Cecil Medicine. 23rd ed. Philadelphia, Pa: Saunders Elsevier; 2007:chap 161.
2. Zuckerman K. Approach to the anemias. In: Goldman L, Ausiello D, eds. Cecil Medicine. 23rd ed. Philadelphia, Pa: Saunders Elsevier; 2007:chap 162.
|
